۱۱ چالش مهم و لزوم طراحی پروژه ۱۰ ساله برای جهاد اقتصادی

خبرگزاری فارس: عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) گفت: برای تحقیقات کامل جهاد اقتصادی یک پروژه حداقل ۱۰ ساله لازم است.

عادل پیغامی در گفت‌وگو با خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس با بیان اینکه مقام معظم رهبری سال جاری را به عنوان جهاد اقتصادی نامیدند، گفت: ایشان تأکید کردند هیچ موضوعی در اولویت به جهاد اقتصادی نمی‌رسد و باید در صدر اولویت‌های کشور قرار گیرد.
وی افزود: با توجه به پویایی که این گفتمان ایجاد می‌کند، جهاد اقتصادی باید در فضای کشور این پویایی را ایجاد کند و در ابعاد مختلف اقتصادی کشور گفتمان‌سازی به نحوه مطلوب شکل گرفته و در برخی از گروه‌های دانشجویی نشست نخبگان،‌ همایش‌های دانشگاهی و رسانه‌ها، ‌بحث جهاد اقتصادی مرتبط مطرح شود.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: جهاد اقتصادی حداقل در گفتمان‌های جاری دانشگاهی و رسانه‌ای باید مطرح شود و به گفتمان اول کشور تبدیل شود، در آن صورت می‌توان امیدوار بود دستاوردهای خوبی داشته باشد و تبدیل به فرهنگ و باور عمومی شود.
پیغامی افزود: همه اقشار در کشور نیازمند تلاش مستمر و جهادگونه برای اقتصاد هستند و برخی از دستگاه‌ها به نوعی برای این اقدام باید برنامه‌ریزی کنند و اگر این برنامه‌ریزی انجام شود، با توجه به خواسته مقام معظم رهبری این تلاش‌ها جای دوری نرفته است.
این استادیار رشته اقتصاد افزود: به نظر من باید یک پروژه ۱۰ ساله طراحی شود که نقشه عملیاتی جهاد اقتصادی تهیه شود و جهاد اقتصادی به یک سال محدود نشود.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: گرچه در برخی لایه‌های رسانه ملی نشست‌های جدی در این مورد برگزار می‌شود، اما باید نقش رسانه‌ها از جمله رسانه ملی در جهاد اقتصادی بیان شود و وزارت آموزش و پرورش یک شبکه مفهومی در کتاب‌های درسی درباره جهاد اقتصادی ایجاد کند.
پیغامی افزود: آموزش و پرورش برای شناخت جهاد اقتصادی و حرکت‌های جهادی برای سال‌های آینده کارهای خوبی انجام داده و حرکت‌های زیرساختی در زمینه تعلیم و تربیت در حال شکل‌گیری است، گرچه نمی‌توان به کارهای زیربنایی دلخوش کرد، ولی در برخی از حوزه‌ها مانند دانشگاهیان حرکت جدی در راستای جهاد اقتصادی دیده نمی‌شود.
وی افزود:‌ جهاد اقتصادی نیازمند پشتیبانی از سوی نهادهای آماری کشور است و شاخص‌های محیط آمار کشور باید رصد و پالایش شود و مانتورینگ تغییرات کشور همانند تغییرات یک اتومبیل که بر روی داشبورد آن مشخصات خودرو مرتب بیان می‌شود، از طریق شبکه آمار کشور باید این تغییرات به دانشگاهیان و پژوهشگران عرضه شود.

*آمار همچون داشبورد مرتب به جامعه علامت دهد

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: استعاره داشبورد در مدیریت اقتصاد کشور به این معناست که شاخص‌های اصلی در نظام اقتصادی باید مرتب رصد و اعلام شود.
پیغامی افزود: یک سری نهادهای کشور به طور مرسوم به تولید آمار می‌پردازند، اما در این زمینه یک عقب‌افتادگی وجود دارد و آمار رشد اقتصادی از سال ۸۸ با اما و اگر همراه است، ولی انتظار بیش از این است که باید بسته‌های آماری حساب‌داری رشد برای دانشگاهیان عرضه شود.
وی افزود: حساب‌داری رشد تنها اعلام رشد تولید ناخالص داخلی نیست، بلکه بسته‌های آماری در حوزه اجتماعی مورد نیاز است که مرکز آمار ایران این آمارها را ارائه نمی‌کند، در حالی که نقش آن مرکز نسبت به اقتصاد کشور مانند نقش یک آزمایشگاه برای پزشک است. اگر اقتصاددان آمار خوب در اختیار نداشته باشد، چگونه می‌تواند تصمیم‌گیری کند و شاخص GIS محیط اقتصادی کشور متشکل از ۸ شاخص اصلی باید به پژوهشگران اعلام شود.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: یک ماتریس ۳۰مولفه‌ای از شاخص اقتصادی کشور شامل مسائل اداری،‌حقوقی، سرمایه‌ اجتماعی و بهره‌وری باید اعلام شود و مجموعه آن شاخص‌ها محیط اقتصادی را بیان کنند و نشان دهد که وضعیت اقتصادی نسبت به ماه گذشته چه تغییری پیدا کرده است، همان گونه که در برخی کشورهای پیشرفته تغییرات بهره‌وری به صورت جزئی و ریز رصد می‌شود، اما در کشور ما پژوهشگران از این رصد محروم هستند.
پیغامی افزود: آمار بخش‌های مالی، انرژی، کشاورزی به تفکیک مباحث تخصصی باید در اختیار قرار گیرد و این آمارها کمتر به چشم می‌خورد.
این استاد دانشگاه افزود: گرچه درباره جهاد اقتصادی در ابعاد کلان ادبیات خوبی وجود دارد، ولی در سطح اقتصادی بخشی و منطقه‌ای و خرد به اندازه سطح کلان تبیین نشده و این هم یکی از آسیب‌های جهاد اقتصادی است و بخشی از شاخص‌ها و علائم اقتصادی در این زمینه نگران‌کننده است.
پیغامی افزود:‌ بالا رفتن هزینه مبادله و اصطحکاک سرعت رشد اقتصادی را کند می‌کند و برخی تغییرات اداری و سازمانی در کشور اتفاق می‌افتد که کمتر نقش هم‌افزایی در رشد اقتصادی دارد و کم‌دقتی‌ها در عرصه سیاست‌گذاری و مدیریت قابل اسم بردن است.

* مسیر قبل از بحران اروپا را نپیماییم

وی افزود:‌ شرکت‌های مالی و سرمایه‌گذاری روز به روز زیاد می‌شوند، اما شاخص‌های بورس به نحو حباب‌گونه رشد می‌کند،این مسئله نگران‌کننده جلوه می‌کند و بعضاً مسیرهایی که در کشورهای اروپایی هفت هشت سال قبل از بحران اتفاق افتاد، این جریان‌ها در کشور ما حس می‌شود و نیازمند دقت بیشتری است تا دچار بحران نشویم.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: در مورد ادغام‌ها انتظار این است اگر دولت قرار است قانون برنامه پنجم را اجرا کند، با هماهنگی بین دولت و مجلس این کار به نحو احسن انجام شود و تغییرات مدیریتی به نفع کشور صورت گیرد و با کمترین هزینه و اصطکاک انجام شود.
پیغامی گفت: سال جهاد اقتصادی می‌طلبد انجام هر کاری با هزینه کمتری انجام شود.
وی در مورد صندوق توسعه ملی و جهاد اقتصادی گفت: این منابع پول کافی برای شکل‌گیری حرکت‌های قابل توجه در کشور در اختیار دارد ولی نسبت به آنچه در دنیا وجود دارد، این پول کلانی نیست، در عین حال نحوه استفاده از آن در اقتصاد کشور بسیار مؤثر است و اگر به درستی انجام شود، اثرگذار خواهد بود.

*ساختار رانتی اقتصاد در ۵۰ سال گذشته

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) تأکید کرد: اقتصاد ایران در نیم قرن گذشته با ساختار رانتی بوده است و همچنان در عرصه تصمیم‌گیری شاهد این وضعیت هستیم و نگرانی از این وجود دارد که منابع صندوق توسعه ملی مانند دهه‌‌های گذشته خرج شود.

*توجه به صنایع بزرگ و غفلت از کوچکها

پیغامی در ادامه با بیان اینکه هیچ تغییر نهادی در مورد صندوق توسعه ملی نسبت به ساختارها و قاعده بازی نمی‌بیند، گفت: پول موجود در صندوق توسعه ملی باید متفاوت‌ از روش قبل خرج شود، گرچه پول زیادی نیست ۲۰ میلیارد دلار به هیچ وجه پول کلان به شمار نمی‌رود، اما اگر دقت در مخارج آن صورت نگیرد، حیف و میل می‌شود.
وی افزود: سالها در مورد تولید فکر شد، اما پول‌هایی که خرج تولید‌کننده شد و مدت‌ها به صنایع بزرگ اختصاص یافت آیا باعث رونق شده و از صنایع کوچک غفلت صورت گرفت، در حالی که امروزه بخش مهمی از خدمات و توزیع در کشور موردغفلت قرار گرفته و این بخش عامل مهمی برای رونق صنایع بزرگ است.

* ایران در بین ۱۱کشور آستانه جهش اقتصادی

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: ۳ شاخص برای ارزیابی یک سیستم حسابداری رشد مورد نظر است که برخی از شاخص‌ها نسبت به کشورهای مشابه ما که ظرفیت رشد بالایی دارند، در آستانه جهش اقتصادی قرار دارد که موسوم به ۱۱ کشور یا N11 هستند که در بین کشورهای دنیا در آستانه جهش اقتصادی قرار دارند و ایران هم جزء آن کشورها است و در راستای پیوستن به ۸ کشور جهان است.
وی گفت: ایران، مالزی، برزیل، چین، مکزیک و اندونزی از جمله این کشورها به شمار می‌رود و به طور متوسط در ۳۰ شاخص اقتصادی جزء برترین‌ها در دنیا هستیم اما در بین این ۳۰ شاخص ۷ شاخص در رده کلان قرار دارند، اما آیا در همه آنها وضع کشور خوب است در برخی از آنها از میانگین ۱۱ کشور برتر است.

* وضع خوب ایران در آب بهداشتی و بهداشت

پیغامی گفت: برخی شاخص‌ها مانند دسترسی به آب سالم بهداشتی، درمان، بهداشت، امید به زندگی از متوسط بالاتر هستیم اما در استفاده از زیرساخت فناوری دسترسی به اینترنت و رایانه در فضای عمومی کشور از متوسط ۱۱ کشور بالاتر قرار داریم.
وی افزود: در بخش مدیریت بدهی بین‌المللی مدیریت تراز پرداخت‌ بین‌المللی وضع خوبی داریم، یعنی از متوسط ۱۱ کشور بالاتریم، ولی جا دارد در بخش بهبود فضای کسب و کار رشد صورت گیرد و برخی شاخص‌ها مانند تورم، بیکاری، بهره‌وری، شدت انرژی، از متوسط ۱۱ کشور اندکی پایین‌تر قرار داریم و جزء آخرین‌های ۱۱ کشور نیستیم بنابراین باید دقت بیشتری در مدیریت اقتصاد به خرج دهیم.
وی افزود: تا وقتی که مسئولان انرژی در دستگاه‌های دولت نسبت به ضعف دانش خود واقف نشوند و مسئله را در فضای تجربی و آزمون و خطا دنبال کنند، مشکل حل نمی‌شود، در مورد بیکاری نیز شعار زیاد داده شده است، اما ابزار درست نشده و آسیب‌شناسی صورت نگرفته است.

*وضع بیکاری ادواری و طبیعی روشن نیست

پیغامی افزود: تحقیقات علمی در مورد بیکاری ادواری و طبیعی صورت نگرفته که در فضای دانشگاهی نمی‌توان به درستی گفت بیکاری طبیعی ایران چند درصد است بنابراین نمی‌توان داروی خوب برای این بیماری ارائه کرد و نیازمند تحقیقات علمی و تجربی است.
وی افزود: مطالبه دولت از دانشگاه باید این باشد که نرخ بیکاری به صورت واقعی به دست آید و تا زمانی که تقاضا از جانب حاکمیت وجود نداشته باشد تحقیق علمی در دانشگاه شکل نمی‌گیرد و یک دانشگاهی انگیزه‌ای برای تولید علم نخواهد داشت و حتی اگر مطلبی تولید شود خریداری ندارد و پاشنه آشیل در این زمینه این است که دولت تقاضایی برای تولید علم ندارد.

*مبانی الگوی اسلامی تدوین شود

پیغامی افزود: برای تهیه کردن مبانی الگوی اسلامی ایرانی باید معاونت علمی فناوری رئیس جمهور بودجه در اختیار دانشگاهیان قرار دهد و گفته می‌شود، در سال جاری ۴۰۰ میلیارد تومان برای تدوین این الگوها در نظر گرفته شده ،اما معلوم نیست چند درصد آن صرف مبانی تئوریک الگو می‌شود.
عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) افزود: هزار میلیارد تومان برای شرکت‌های دانش‌بنیان در نظر گرفته شده است، اما این یک کار روبنایی است و ابعاد و مبانی آن دچار مشکل است و هنوز ابزار لازم برای به ثمر رساندن شرکت‌های دانش‌بنیان صورت نگرفته و تلاش علمی از نظر حقوقی، اقتصادی، مالی ، فرهنگی، جامعه‌شناختی برای این شرکت‌ها انجام نشده است.
وی افزود: مثلا در مورد نظام حقوقی شرکت‌های دانش‌بنیان در قانون مناقصه‌ها و مزایده‌ها این نکته در نظر گرفته نشده است که آیا در قوانین مناقصه و مزایده می‌توانند شرکت کنند و معلوم نیست چه دانش حقوقی در کشور وجود دارد که اقتضای آن در نظر گرفتن نوع‌آوری و افزایش بهره‌وری باشد و همه این موارد در یک بسته حقوقی باید دیده شود و برای آن آئین‌نامه، طرح حقوقی و مالی ثمربخش نوشته شود که هنوز چنین چیزی دیده نمی‌شود.
پیغامی افزود: پس بنابراین کمک به شرکت‌های دانش‌بنیان آخرین حلقه از این زنجیره است و نمی‌توان به حلقه‌های قبلی بی‌توجه بود و پیشاپیش ابراز نگرانی می‌کند که هزار میلیارد تومان برای شرکت‌های دانش‌بنیان دردی را دوا نمی‌کند، بلکه نیازمند بستر حقوقی است.
وی گفت: کدام بخش اجرایی مجلس یا دولت و یا کدام دانشگاه در مورد حقوق نو‌آوری شرکت‌های دانش‌بنیان مطالبه دارد .
پیغامی در مورد تأثیر هدفمندی یارانه بر جهاد اقتصادی گفت: اگر هدفمندی به درستی اجرا شود بسیار مؤثر است و از مهمترین عناصر اقتصاد برای رشد اقتصادی تصحیح قیمت‌های نسبی است و به هیچ وجه شکی در آن نیست که اصلاح قیمت نسبی یکی از پیش شرط‌های همه علائم اقتصادی است و دولت در سال گذشته شروع به تصحیح بخشی از قیمت‌های نسبی کرد که این کار خوبی است، ولی برخی از روش‌های اجرایی آن آسیب جدی در آن وجود دارد و اگر به خوبی عمل شود هدفمندی می‌تواند بخشی از پازل جهاد اقتصادی به شمار رود.

*صرفه جویی انرژی در اثر هدفمندی یارانه

پیغامی با اشاره به تغییر الگوی مصرف در انرژی گفت: شاهد هستیم خانوارها نسبت به صرفه‌جویی مصرف انرژی توجه کردند و کاهش مصرف از خانوارها و انتقال مصرف بنگاه‌ها و کارخانجات را به فال نیک می‌گیریم.

*غفلت از بهره‌وری عوامل تولید

عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) در مورد ۲٫۵ درصد سهم بهره‌وری از رشد اقتصادی و جهاد اقتصادی گفت: بخش‌های متفاوتی در لایه‌های بهره‌وری وجود دارد که یکی از مباحث جدی آن فقدان دانش و ذخیره دانش در بهره‌وری است و در سیاست‌های اجرایی نیز مشکلاتی وجود دارد به عنوان مثال در ادبیات اقتصادی بهره‌وری دو جنبه بهره‌وری تک تک نهاده‌های تولید مانند سرمایه، نیروی کار، زمین، و بهره‌وری سرمایه مد نظر است، همچنین لایه دوم آن بهره‌وری عوامل کلی تولید یا TFP است که اقداماتی در زمینه بهره‌وری تک تک نهاده‌ها صورت می‌گیرد، اما هیچ سیاستی در مورد افزایش بهره‌وری کل عوامل تولید به چشم نمی‌خورد.
پیغامی افزود: یعنی بدنه سیاست‌گذاری کشور از دانش لازم برای افزایش بهره‌وری کل عوامل تولید برخوردار نیست در حالی که در دنیا هر سال افزایش آموزش عمومی، عوامل کل بهره‌وری و ۷ درصد بهره وری عوامل تولید باید اضافه شود .
وی گفت: اگر یک سال آموزش عمومی بیشتر شود باید بهره‌وری فرد ۷ درصد بیشتر شود، یعنی کسی که‌ دانش‌آموز سال سوم راهنمایی بوده و ترک تحصیل کرده نسبت به کسی که از دوم راهنمایی دست از تحصیل کشیده، باید ۷ درصد بهره‌وری بیشتری داشته باشد و این مبحث به درستی باید قابل رصد باشد و در حالی که هنوز به عنوان یک دانشگاهی درخواست این آمار را داشتم، اما هیچ کس این آمار را در اختیار نداشت.
وی گفت: نهادهای تعلیم و تربیت چقدر بر روی بهره‌وری ساخته شده‌اند و دانش‌اموزان دبیرستانی نسبت به راهنمایی چقدر بهره‌وری بالاتری دارند و دانشجو که در عرصه تولید علم قرار می‌گیرد، چقدر به افزایش بهره‌وری فکر می‌کند یا برنامه درسی دانشگاه نسبت به بهره وری چه جهت‌گیری را داشته است.

*اولین تولید کننده زعفران محروم از ارزش افزوده آن

پیغامی افزود: گاهی اوقات فقدان زنجیره تولید باعث کاهش بهره وری می‌شود و در حالی که بهترین زعفران دنیا در کشور ایران تولید می‌شود اما ارزش افزوده آن نصیب یک کشور خارجی مانند اسپانیا می‌شود و بهترین بسته‌بندی و استانداردهای دنیا در زمینه زعفران در اختیار آن کشور است.
وی گفت: رعایت نکردن زنجیره‌های تولید باعث می‌شود مواد مختلفی مانند پودر رختشویی، عسل، ماکارونی، غذا و میوه به بهترین نحو در کشور ما تولید شود، اما تولید‌کننده ایرانی نتوانسته بازار اروپایی را به دست آورد و این حلقه‌های بهره‌وری باید تکمیل شود، تا به تولید ثروت برای کشور بینجامد.

جهاد اقتصادي، از آزادي زندانيان تا هياهوي انحرافي یا يا جهادي اقتصادي در 8 سكانس

نوشتاری از: وبلاگ طاووس

1ـ پيش از آغاز سال جديد گمانه‌زني‌هاي مختلفي در مورد نام‌گذاري سال 1390 انجام مي‌شد. بيشتر تحليل‌ها نيز متوجه مسائل جاري در منطقه و بيداري اسلامي بود. اما بر خلاف تمام اين گمانه‌زني‌ها، رهبر انقلاب نام "جهاد اقتصادي" را مناسب نيازها و اولويت‌ها دانستند.

بزرگواري سخني گفته بود به اين مضمون كه برخلاف تمام تحليل‌ها، رهبري موضوعي به جز بيداري اسلامي را براي نامگذاري انتخاب نمودند و اين درايت و تدبير را تحسين كرده بود. نكته اينجاست كه اگر قرار بود رهبر انقلاب در اين 22 سال بر اساس تحليل‌ها و نظريات برخي بزرگوران ـ كه البته در حسن نيتشان شكي نيست ـ تصميم بگيرند و عمل كنند، معلوم نبود كار نظام به كجاها مي‌كشيد. مختصرش آنكه تدبير رهبري بوده كه توانسته است بحران‌هايي همچون فشارها و تحريم‌هاي خارجي به بهانه‌هاي متعدد و مختلف، دوران پرتنش به اصطلاح اصلاحات، فتنه تير 78، فتنه 88 و ده‌ها مشكل و مسئله را مديريت كند و كشتي انقلاب را از گرداب‌ها برهاند.

 2ـ اما چرا جهاد اقتصادي؟ انقلاب اسلامي و در پي آن برقراري جمهوري اسلامي، الهام‌بخش بسياري از ملل مسلمان بوده و حداقل براي خيلي‌ها ثابت كرده است كه وقوع و پيروزي يك نهضت اسلامي و برقراري حكومتي با هدف استقرار اسلام محال نيست. در اين ساليان مخالفان ايران از هر حربه‌اي براي شكست اين تجربه و الگوي جديد و بي‌نظير بهره بردند، اما به جايي نرسيدند. تمام هدفشان اين بوده است كه هر طور شده، اين الگو را بزنند؛ ناكارش كنند و ناكارآمد جلوه دهند. امروزه روز هم اگر بتوانند در حوزه اقتصاد اين تجربه را دچار معضل كنند، به هدفشان رسيده‌اند؛ خواهند گفت كه: "ما كه گفتيم نمي‌شود؛ نمي‌شود اسلام را، عدالت را و اعتقادات الهي را ملاك قرار داد و بعد دنيا را هم ساخت و داشت. نمي‌شود."

الآن تمركز مخالفان بر نابود كردن اقتصاد ايران است.

 3ـ حالا اين "جهاد اقتصادي"، چه صيغه‌اي است و چه معنا مي‌دهد؟ جهاد با تلاش و كوشش فرق مي‌كند. جهاد يعني مبارزه؛ يعني جنگ. پس جنگي است و كار سخت؛ "مجاهدت" مي‌خواهد.

يادش به خير اسكناس‌هاي بيست توماني! پشتش طرحي بود از جاده‌سازي يك عده بيل به دست كه زيرش نوشته بود "جهاد سازندگي". فرهنگ عمومي ما در سال‌هاي ابتدايي انقلاب، انقلابي بود و جهادي. يك عده جوان و مهندس و پزشك و ... بي‌هيچ چشم‌داشتي راه افتادند و رفتند طرف روستاها براي ساختن، براي مبارزه با فقر و تبعيض، جنگ براي گسترش عدالت و برابري. كه حالا در يك نمونه كوچك‌تر در بسيج سازندگي و اردوهاي جهادي اجرا مي‌شود. معلوم است كه كشور در شرايطي قرار گرفته است كه دوباره بايد اتكا به همان فرهنگ انقلابي و جهادي كرد. يا بهتر بگويم، صرفاً با آن فرهنگ است كه مي‌توان كشور را و اقتصادش را ساخت، كشوري كه خيلي‌ها برايش توطئه كرده و مي‌كنند؛ خيلي‌ها دندان برايش تيز كرده‌اند.

 4ـ من اقتصاد نمي‌دانم. خيلي هم علاقه‌مند به مسائل اقتصادي و پيگيري آنها نيستم. نام "جهاد اقتصادي" كه آمد، ذهنيتم اين بود كه اين نامگذاري و مطالباتش دامن دولت و مجلس را خواهد گرفت. آنهايند كه بايد براي اين جهاد عزم جزم كنند و كمر همت ببندند تا اقتصاد ايران تكاني اساسي بخورد و شكوفا شود.

بود تا اينكه مقام معظم رهبري در ديدار با كارگران، مصرف كالاي داخلي را مصداق جهاد اقتصادي دانستند. كمي كه فكر كنيم مي‌بينيم جهادي است در نوع خودش. امروزه بسياري كالاهاي ايراني از كيفيت مطلوبي برخوردارند، اما برخي امكانات و زرق و برق بيشتر اجناس خارجي و در بسياري موارد صرفاً چشم و هم‌چشمي و عرف غلط خارجي‌پسند باعث مي‌شود خيلي‌ها كالاي خارجي را بر توليد داخل ترجيح دهند. اين مي‌شود كه خريد يك كالاي داخلي به اين نيت كه پول آن به جاي ريختن به جيب كارگر خارجي، برود توي جيب يك كارگر ايراني، خودش يك كار جهادي است.

البته رهبر انقلاب مصرف درست و دور از اسراف و تبذير را هم از مصاديق جهاد اقتصادي براي مردم دانسته‌اند. اين هم داستان مفصلي دارد؛ تجملات، چشم و هم‌چشمي‌ها، اسراف در كالاهاي اساسي و روزمره و .... اين هم خودش جهادي است. جهادي نه تنها اقتصادي، بلكه فرهنگي ـ اقتصادي.

 5ـ از سوي ديگر مطالبه رهبري از جامعه كار، براي توليد كالايي خوب، فاخر و بادوام نيز در خور تأمل است. اينكه سازندگان كالاها و ارائه‌دهندگان خدمات، اتقان و كيفيت را در نظر داشته باشند و رعايت نمايند، مصداقي براي اين جهاد است.

 6ـ چند روز پيش يك زوج مشگين‌شهري، به جاي هزينه نمودن براي مراسم عروسي، دو نفر زنداني بدهكار را آزاد كردند. با پولي در حدود سه ميليون تومان. سه ميليوني كه براي برخي، پول خرد است. يكي از اين دو نفر فقط به خاطر هفتصدهزار تومان زنداني بوده است. اين زوج با اين كارشان نان‌آور دو خانواده را به آغوش آنها بازگرداندند. اين كار از نوع مجاهدت فرهنگي ـ اقتصادي است. كار ساده‌اي نيست پا گذاشتن بر نفس و غلبه بر آرزوهايي كه برخي براي آن خيلي چيزها را زير پا مي‌گذارند، با اين توجيه كه "يك شب كه هزار شب نمي‌شود". ابداً ساده نيست. حالا دو نفر، يك زوج به تصميمي متفاوت مي‌رسند؛ اما شنا كردن بر خلاف جهت آب، كاري بر خلاف عرف انجام دادن، كار ساده‌اي نيست. مجاهدت مي‌خواهد.

 7ـ رئيس جمهور در آغاز اجراي طرح هدفمندي يارانه‌ها، اعلام نمود برنامه بعدي دولت در حوزه اقتصاد، طرح‌ريزي و اجراي برخي تحولات در ساختار اقتصادي، به ويژه بانك‌ها، ماليات و گمرك است. حال نامگذاري سال به نام "جهاد اقتصادي" در ميانه طرح هدفمندي يارانه‌ها و برنامه اعلام شده رئيس جمهور براي اقتصاد كشور، به نوعي مي‌تواند حمايت جدي رهبري از طرح‌هاي دولت به شمار رود. حمايتي كه دولت بايد آن را قدر بداند و مغتنم شمارد.

8ـ در شرايطي كه رهبر انقلاب مؤكداً مسائل اقتصادي را اولويت اصلي كشور برمي‌شمرند و رسانه‌ها و سياسيون را از مسائل فرعي و اختلافات پرهيز مي‌دهند، طرح برخي دعواها و مسائل از قبيل هياهوي معروف به جريان انحرافي، چندان عقلاني به نظر نمي‌رسد. هر گونه هياهوي بيجا و مشغول شدن به امور فرعي و بي‌اولويت مي‌تواند مانع بهره بردن از فرصت "جهاد اقتصادي" شود.